ضرورت كاهش استرس در زندگی شهری

استرس یكی از بزرگ­ترین چالش­های پیش روی جوامع قرن بیست و یكم است. تمدن با گشودن فرصت­های بی­انتهایی برای دستیابی به اطلاعات گوناگون و پیشرفت، انتخاب­های متعددی را پیش روی افراد قرار داده و این بمباران اطلاعاتی با خود فشار روانی بسیاری را نیز همراه می­آورد. پژوهش­های متعددی نشان داده­اند كه قرار گرفتن در معرض انتخاب­ها و اطلاعات گوناگون و اجبار در گزینش یكی از این انتخاب­ها با كاهش توانایی افراد در كنترل رفتارهای خود همراه است. در كنار تمامی فشارهایی كه تمدن با اطلاعات نامحدود و شتابی كه به زندگی روزمره­ی افراد در جامعه تزریق نموده است، تغییرات و تحولات سیستم اجتماعی، اقتصادی و حتی فرهنگی جوامع در حال توسعه نظیر ایران نیز بر میزان استرس و اضطرابی كه افراد در طی زندگی روزمره­ی خود تجربه می­كنند، افزوده است و نتیجه­ی چنین فشار و تلاطمی در سطح جامعه چیزی جز افزایش میزان بیماری­های روان­شناختی نظیر اضطراب، افسردگی، وسواس، حملات وحشتزدگی (panic attack)، و بی­خوابی و نیز بیماری­های جسمانی نظیر بیماری­های قلبی -عروقی، سرطان، بیماری­های گوارشی، دردهای جسمی مزمن و نیز اختلالاتی كه ریشه در كاهش كنترل افراد بر روی رفتارها و نیز انتخاب­های خود دارند نظیر سوء­مصرف مواد، سیگار كشیدن، اختلالات خوردن و نیز ده­ها مشكل و نابهنجاری دیگر نخواهد بود.

stress

شیوع چنین مشكلاتی بار بسیاری را از نظر اقتصادی بر دوش جامعه خواهد نهاد. از یك سو با تحلیل بردن توانایی افراد برای كار و تولید و كاهش نیروی فعال جامعه و از سوی دیگر از طریق هزینه­هایی كه به منظور درمان بر سیستم بهداشتی درمانی جامعه تحمیل می­كند. بنابراین، با توجه به عواقبی كه افزایش میزان استرس در سطح جامعه می­تواند دربر داشته باشد، دسترسی افراد به منابع درون­فردی و نیز كسب مهارت­هایی كه به تعدیل تلاطم­های بیرونی و كسب تعادل درونی كمك می­كنند، بدون شك ضرورتی انكارناپذیر به شمار می­رود.

دوره­های آموزشی كاهش استرس بر اساس هشیاری Mindfulness-Based Stress Reduction بر اساس نتایج پژوهش­های متعدد به كاهش علایم اختلالات روان­شناختی نظیر اضطراب، افسردگی، وسواس، و اختلالات جسمانی نظیر، دردهای مزمن، مشكلات گوارشی، سرطان و … به میزان چشمگیری می­انجامد)هافمن، 2010 ؛ اشمیت، گراسمن و همكاران، 2011 ؛ وولستاد، سیورتسن، و همكاران، 2011 ؛ ناكامورا، لیپشیتز و همكاران، 2011). به این ترتیب، در جوامعی كه همچون جامعه­ی ما در حال توسعه و گذار از سنت به مدرنیسم قرار دارند و از این رو هر روز آبستن حوادث و وقایع استرس­زای متعددی هستند، برگزاری چنین دوره­هایی كه با آموزش مهارت­های درون­فردی مقابله با استرس می­توانند از هزینه­های مادی و معنوی اضطراب در سطح فرد و جامعه بكاهند، بسیار ضروری به نظر می­رسد.